Basis- en vervolgcursus Schematherapie. Docent: E. Loeb

Deze cursus richt zich op het behandelen van mensen die vastzitten in hardnekkige patronen, zoals bij persoonlijkheidsproblematiek, en ook bij andere terugkerende klachten zoals bijvoorbeeld depressieve klachten of angstklachten. 

Inhoud

Het uitgangspunt bij SchemaTherapie (ST) is dat bepaalde (vroege) leerervaringen in samenhang met speciek temperament  hebben geleid tot het ontstaan van disfunctionele schema’s (valkuilen) en modi, die belangrijk zijn bij het ontwikkelen van persoonlijkheidsstoornissen en hardnekkige stemmings- en angststoornissen. 

Stagnaties in de ontwikkeling ontstaan als er niet voldoende voldaan wordt aan de basisbehoeften van een kind. Hierdoor ontwikkelt iemand copingstrategieën die op de lange termijn belemmerend zijn en de cliënt onvoldoende emotioneel goed voor zichzelf kan zorgen. Om hier verandering in aan te brengen neemt de behandelaar de houding aan van een ouder die (binnen de grenzen van de therapie) zorg draagt voor de cliënt en zo de cliënt leert om voor zichzelf te gaan zorgen. Dit wordt Limited reparenting genoemd. Naast de manier waarop de relatie gehanteerd wordt, worden er verschillende technieken toegepast. De ervaringsgerichte technieken, zoals de meerstoelentechniek en imaginaties (met rescripting) worden veelvuldig toegepast. Het modusmodel heeft naast het schemamodel een centrale plaats gekregen in Schematherapie.


Doelstelling

Na afloop van deze cursus:

  • heb je inzicht in de schematheorie: de theorie over basisbehoeften, wat schema’s, copingstrategieën en modi zijn, hoe deze ontstaan en zich verder ontwikkelen en bestendigen;
  • kun je een schemacasusconceptualisatie, een modusmodel en een behandelplan opstellen;
  • ben je in staat de werkrelatie met een cliënt met persoonlijkheidsproblematiek te hanteren volgens de principes van ‘limited reparenting’ en ‘limit setting’;
  • kun je vanuit het modusmodel interventies toepassen bij destructieve gedragingen/ ongezonde gewoontes, zoals bijvoorbeeld auto-mutilatie of impulscontroleproblemen;
  • heb je geoefend met de verschillende behandeltechnieken, zoals cognitieve technieken, experiëntiële technieken en gedragsexperimenten individueel en in de groep;
  • heb je zicht op je eigen schema’s en coping en heb je een idee gevormd over wat het effect hiervan kan zijn in de samenwerking met een cliënt met persoonlijkheidsproblematiek;
  • heb je een idee hoe schematherapie binnen diverse settingen - ambulant en  (dag-)klinisch - toegepast kan worden;
  • ben je in staat om de indicatie voor Schematherapie te stellen en de behandeling onder supervisie uit te voeren bij cliënten in verschillende levensfasen met diverse problematiek, zoals persoonlijkheidsproblematiek en hardnekkige as-I problematiek volgens de DSM.


Werkwijze

De cursist bestudeert voorafgaand aan de bijeenkomst de opgegeven literatuur. De docent geeft uitleg over de verschillende behandelprincipes en technieken, en demonstreert deze aan de hand van videomateriaal of life rollenspel. Er is veel tijd ingeruimd voor het oefenen met de Schematherapie technieken, deels in kleine subgroepen en deels plenair.

Aan het begin van de cursus zullen intervisiegroepjes samengesteld worden om tussentijds ervaringen uit te wisselen, opdrachten uit te werken en elkaar tot steun te zijn bij het opstarten van schematherapie in de eigen praktijk. Samen met deze mede-cursisten wordt gewerkt aan het opstellen van de casusconceptualisatie en het behandelplan.

Om zicht te krijgen op de eigen ‘valkuilen’ wordt de Schemavragenlijst en de Modi-vragenlijst voorafgaand aan de eerste bijeenkomst ingevuld. De resultaten worden besproken in kleine subgroepen tijdens de eerste bijeenkomst.

De tijdsinvestering per bijeenkomst is circa 12 uur (literatuurstudie en opdrachten).


Wijze van toetsing

De cursist moet een voldoende behalen op de literatuurtoets (open vragen) in de tweede bijeenkomst (zie bijlage, alleen voor accreditatie).

De cursist moet kunnen aantonen de huiswerkopdrachten te hebben gemaakt.

Na de eerste vier bijeenkomsten heeft de cursist voldaan aan de eisen van de eindopdracht van de basiscursus. Deze opdracht is een uitgeschreven casusverslag van een cliënt waarin zijn opgenomen: de achtergrondgegevens van de patiënt, DSM-IV classificatie, beschrijving van de problematiek, belangrijkste schema’s en modi en de ontstaansgeschiedenis daarvan, een casusconceptualisatie (schemamodel en modimodel), een analyse van de interactie van de schema’s van de therapeut en de patiënt (bijvoorbeeld uitgewerkt in een functieanalyse), doelen en een behandelplan. De casusconceptualisatie (schemamodel en modimodel) wordt tevens grafisch weergegeven. De cursist maakt daarbij gebruik van in de cursus aangereikte formats. Deze eindopdracht moet door de docent als minimaal ‘voldoende’, een 6, zijn beoordeeld.

De cursus wordt afgerond met een praktijktoets die bestaat uit een demonstratie door de cursist van een schematherapeutische techniek middels een rollenspel of een meegebrachte video-opname. De demonstratie duurt maximaal 20 minuten, er wordt 10 minuten feedback gegeven door docent en medecursisten. Bij feedback op en beoordeling van de techniek wordt de Schema Therapy Rating Scale gebruikt (zie website Register Schematherapie). De demonstratie van de techniek moet door de docent(en) als minimaal ‘voldoende’, een 6, zijn beoordeeld. Indien deze onvoldoende is, krijgt de cursist één herkansing. 

Aantal dagen
8
Contacturen
50

Aankomende cursussen

LocatieLestijdenBeschikbaarheid
Amersfoort nog niet bekend
  1. vrijdag 16 mrt 2018 van 9:30 - 16:30
  2. zaterdag 17 mrt 2018 van 9:30 - 16:30
  3. vrijdag 20 apr 2018 van 9:30 - 16:30
  4. zaterdag 21 apr 2018 van 9:30 - 16:30
  5. vrijdag 21 sep 2018 van 9:30 - 16:30
  6. zaterdag 22 sep 2018 van 9:30 - 16:30
  7. vrijdag 16 nov 2018 van 9:30 - 16:30
  8. zaterdag 17 nov 2018 van 9:30 - 16:30
meer dan 5 plaatsen

FGzPt

Specialismen Gezondsheidszorgpsycholoog 35 In aanvraag

Vereniging voor Schematherapie

Basis en verdieping 50 In aanvraag

VGCt

Vervolgcursus 50 In aanvraag

Register Vaktherapie

Geaccrediteerde nascholing 75 In aanvraag

Aan deze cursus kan worden deelgenomen als de cursist aan de volgende voorwaarden voldoet:

- BIG-registratie als GZ-psycholoog, Psychotherapeut, Klinisch Psycholoog of Psychiater (of in opleiding daartoe) en/of lid van een erkende psychotherapievereniging. Als erkend worden gezien: de Nederlandse Vereniging voor Psychotherapie (NVP) en alle door de NVP erkende specialistische psychotherapieverenigingen, namelijk de VGCt, NVPA, NVPP, NPG, VCgP, NVRG, NVGP, VKJP.

- Lid (of in opleiding) zijn van een Vlaamse Psychotherapievereniging.

- Registratie als Vaktherapeut in het Register Vaktherapeutische Beroepen

- Per cursusgroep mag een beperkt aantal overige HBO-ers en basispsychologen (niet i.o.) deelnemen, indien zij met BIG-geregistreerde Schematherapeuten Register Schematherapie samenwerken, supervisie en intervisie georganiseerd zijn en zij daarnaast een vergelijkbaar niveau wat betreft klinische vaardigheden hebben in het werken met persoonlijkheidsstoornissen en ernstige As I stoornissen. De hoofddocent beoordeelt vóór de cursus of de HBO-er of basispsycholoog voldoet aan deze voorwaarden. 

Els Loeb

Drs. E. (Els) Loeb, klinisch psycholoog/ psychotherapeut. Zij is werkzaam in het zorgprgramma Persoonlijkheidsstoornissen en het cluster Acute psychiatrie Veluwe Vallei, Pro Persona, als behandelaar, programmaleider en zorgmanager. Zij heeft 12 jaar gewerkt in het Schematherapiecluster op het Centrum voor Psychotherapie, Pro Persona, een (dag)klinische afdeling voor mensen met persoonlijkheidsproblematiek. Daarnaast is zij werkzaam als opleider/supervisor/leertherapeut in haar eigen praktijk Els Loeb: Psychotherapie, Advies en Opleiding.

Els Loeb is supervisor register Schematherapie, Vereniging voor Gedragstherapie en Cognitieve therapie (VGCT), Nederlandse Vereniging voor Psychotherapie (NVP) en opleider van de Nederlandse Vereniging voor groepsdynamica en groepspsychotherapie. 

Els Loeb

Verplicht zelf aan te schaffen

Arntz, A. & Jacob, G. (2012), Schematherapie. Een praktische handleiding. Amsterdam: Nieuwezijds, ISBN 9789057123542. 

Young, J. E., Klosko J.S., & Weishaar, M.E. (2005). Schemagerichte therapie. Handboek voor therapeuten. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum. ISBN 9789031343355

Claassen, A.M. & Pol, S. (red.) (2015). Schematherapie en de Gezonde VolwassenePositieve technieken uit de praktijk. Houten: Bohn Stafleu Van Loghum. ISBN 9789036809504

Over deze boeken moet je zelf de beschikking hebben. 

Aanbevolen werkboeken en literatuur voor cliënten:

Genderen, H., Jacob, G. & Seebauer (2012) Patronen doorbreken. Negatieve gevoelens en gewoonten herkennen en veranderen. Amsterdam: Uitgeverij Nieuwezijds.

Muste, E., Weertman, A. & Claassen, A.M. (2009). Werkboek Klinische Schematherapie. Houten: Bohn Stafleu van Loghum.


Overige artikelen zijn online beschikbaar.

Naar boven